Det sårbare demokratiet
Mange tek demokratiet for gitt, men demokratiet er ganske sårbart. Fleire land i verda opplever at ein går bort frå folkestyre til meir autoritære og diktatoriske styresett. Men finst det andre måtar å skape folkestyre på enn dagens demokrati?


En mann styrer mange mennesker med tråder.

En overdimensjonert rød mann ser ned på en stor folkemengde.

En mann står i et tempel og snakker med en gruppe menn.

Havneområde på Korsika med mange båter og en festning.

Mange mennesker på vei i samme retning.
Mange demokrati forsvann
Mange meinte at demokratiet var det beste. Likevel var det fleire land som gjekk tilbake til diktatur. Det betyr at éin person bestemmer veldig mykje.
Etter 1. verdskrig (1914-1918) forsvann halvparten av demokratia.
📷 Sovjetunionen var eit diktatur under Vladimir Lenin (1917-1924) og Josef Stalin (1924-1953). På bildet ser vi Sovjetunionens flagg som vart brukt mellom 1923-1991.

Sovjetunionens flagg
Korleis går det med demokratiet i dag?
Færre deltek i demokratiske val. Stoler dei ikkje lenger på politikarane? Kva kan grunnen vera til det?
Er det ikkje demokratiet som skal løysa klimaproblem, stansa krig og hjelpa flyktningar? Er ikkje demokrati den beste styringsforma for alle?

En politikonstabel i forgrunnen med en brennende bil og en folkemengde i bakgrunnen.

Riksdagen i Berlin brenner 1933.

Mann med dress trekker et sceneteppe med godt vær for å dekke over det dårlige været.

Robot står og tenker med med høyre hånd på haka og med vektskåler og en dommerhammer i bakgrunnen.

Syv avatarer sitter på stoler i en ring og samtaler med hverandre.
Demokratiet som styreform
Til no i historia har aldri to demokrati kriga mot kvarandre. Det viser at demokrati er den beste styreforma me har så langt. Det åleine burde vera nok til å bevara det.
Kva anna med demokratiet gjer det verd å ta vare på, tenkjer du?
For å bevara demokratiet må folk visa interesse og delta. Det er alles ansvar.

Stortinget
Demokrati i verda
Grafen viser ulike styreformer i verda frå 1789 til 2021.
Liberale demokrati: Demokratiske val der folket vel kven som skal styrte landet. Eit liberalt demokrati handlar om at kvart menneske har mange rettar.
Valde demokrati: Det blir halde demokratiske val. Her har ikkje folket like mange rettar som i liberale demokrati.
Valde autokrati: Innbyggjarane får delta i val, men får ikkje lov til å ha eigne meiningar. Då kan valet verka meiningslaust.
Lukka autokrati: Innbyggjarane får ikkje delta i nokon val på dei politiske leiarane i landet.
Kjelder:
Bilde- og videorettar:
-
-
Getty Images
-
Getty Images
-
Getty Images
-
Getty Images
-
Getty Images
-
Getty Images
-
Getty Images
-
Getty Images
-
Getty Images
-
Getty Images
-
Getty Images
-
Getty Images
-
OWID
-